Sıkma Baklava
Sıkma Baklava, ince açılan yufkanın araya ceviz konularak burulup sıkıştırılmasıyla şekillendirilen, Çorum’a özgü bir baklava türüdür. Has baklava ve gül baklava ile birlikte, Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde coğrafi işaret tescilli Çorum Baklavası’nın üç geleneksel biçiminden biridir. Kalınca hazırlanan hâline yörede Fos Baklava da denir.
Coğrafi işaret tescili
Çorum Belediyesi’nin 23 Şubat 2024 tarihinde Türk Patent ve Marka Kurumu’na yaptığı başvuru sonucunda Çorum Baklavası, 19 Kasım 2025 tarihinde 1791 tescil numarasıyla mahreç işareti olarak tescillenmiştir. Belediyenin Kültür ve Sosyal İşler Müdürü Eray Çetinkaya, tescil sürecini duyururken “Çorum baklavası, has baklava, gül burma ve sıkma baklava şeklinde çeşitlendirilebilmektedir” açıklamasını yapmıştır — yani sıkma baklava, ayrı bir tescil değil, tek bir coğrafi işaretin üç şeklinden biridir. Tescilli hamur; süt, yoğurt, sıvı yağ, sirke, yumurta, un ve kabartma tozuyla hazırlanır, katlar arasına tuzsuz tereyağı sürülür ve her beş katta bir ceviz serpilir. Genel çerçeve için coğrafi işaretli ürünler sayfamıza bakabilirsiniz.
Ayrıca Alaca ilçesinde, Alaca Belediyesi’nin 28.02.2023 tarihinde yaptığı ayrı bir başvuruyla “Alaca Sıkma Baklava / Alaca Kocakarı Gerdanı Tatlısı” adında farklı bir ürün için de coğrafi işaret süreci yürütülmektedir; bu başvuru, Çorum İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü’nün resmî listesinde henüz sonuçlanmamış olarak görünmektedir ve merkezdeki Çorum Baklavası tescilinden bağımsızdır.
Şekillendirme tekniği
Sıkma baklavayı has baklavadan ve gül baklavadan ayıran, hamurun şekillendirilme biçimidir: ince açılıp bir gece kurumaya bırakılan yufka, içine ceviz konularak büyük bir oklava (kalın merdane) yardımıyla burulur ve boyu kısaltılarak sıkıştırılır. Bu, gül baklavadaki tek şerit hâlinde kesilip gül biçiminde sarma tekniğinden farklıdır; sıkma baklavada yufka bütün hâlde bükülüp sıkıştırılır. Kalın kesilerek hazırlanan ve yörede “Fos Baklava” olarak da anılan hâli, daha yoğun ve çıtır bir doku taşır.
Pişirilişi
Şekillendirilen sıkma baklavalar yağlanmış tepsiye dizilip üzerine eritilmiş tereyağı gezdirilerek fırında kızartılır. Şeker, su ve birkaç damla limon suyuyla hazırlanan şerbet, fırından çıkan sıcak baklavanın üzerine dökülür. Diğer Çorum baklavaları gibi düğün ve bayram sofralarının vazgeçilmezidir.
Çorum’a özgü yorum
Çorum Baklavası’nın üç biçimi arasında sıkma, görünüşüyle burma/kocakarı gerdanı tatlılarına benzese de, tescil dosyasında Çorum’un kendi hamur reçetesiyle (sirkeli, yoğurtlu, kabartma tozlu) ve yörede yüzyıllardır uygulanan burma-sıkma tekniğiyle tanımlanır. Has baklava düz katlar hâlinde, gül baklava şeritler hâlinde kesilip gül biçiminde sarılarak, İskilip baklavası ise beş farklı sarım biçimiyle hazırlanırken, sıkma baklava bütün yufkanın burulup sıkıştırılmasıyla bunlardan ayrılır.
Kaynaklar
- Habertürk / İhlas Haber Ajansı — Çorum Baklavası Tescillendi
- Türkiye’de tescilli coğrafi işaretler listesi (Wikipedia) — Çorum Baklavası, Tescil No 1791, 19 Kasım 2025
- Çorum İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü — Coğrafi İşaret Çalışmaları (Alaca Sıkma Baklava başvurusu)
- RayHaber — Çorum Baklavası Nasıl Yapılır? Püf Noktaları ile Tarif